Faydaları ve Zararları ile Kedi Kısırlaştırma

23.02.2021 Deniz Öz


Kedinizi kısırlaştırma zamanı geldi, çattı. Peki ne yapacaksınız? Kedi kısırlaştırma zararlı mı yoksa kedi kısırlaştırma yararları düşündüğünüzden de mi fazla?

Kısırlaştırma söz konusu olduğunda dostunuzun yaşı, genel sağlık durumu gibi birçok değişkeni göz önünde bulundurmanız gerekebilir. Bir de cinsiyet farklılığı var tabii; erkek kedi kısırlaştırma zararları ve faydaları ile dişi kedi kısırlaştırma yararları ve zararları da değişkenlik gösterebiliyor. Bu durumda kısırlaştırma hakkında genel bir bilgiye sahip olmak, bu önemli kararın artılarını ve eksilerini değerlendirmek önem kazanıyor.

Kedilerde kısırlaştırma faydaları ve potansiyel zararları hakkında detaylara girmeden önce kısırlaştırma ile ilgili genel bir bilgi aktarmak istiyoruz ve bu nedenle kısaca konunun temeline ineceğiz. Kısırlaştırma operasyonları ile erkek ve dişi kedilerin üreme organları alınır. Erkek kedilerin testislerinin alınması "kastrasyon", dişi kedilerin ise yumurtalık ve rahimlerinin alınması "sterilizasyon" olarak adlandırılıyor. Genel anlamda sahipsiz hayvan popülasyonunun kontrol altına alınması adına gerçekleştirilen ve sağlık için de çeşitli faydaları olan kısırlaştırma operasyonunun bazı dezavantajlara da sahip olabileceği biliniyor.

Kedilerde Kısırlaştırmanın Yararları

  • Kısırlaştırma operasyonu ile dişi kedilerin daha uzun ve daha sağlıklı bir yaşam sürmesi mümkündür. Bu operasyon sayesinde dişi kedilerin %90'ını etkileyebilen rahim enfeksiyonları, yumurtalık kistleri ve meme kanseri büyük ölçüde engellenebilir. Dişi kedilerin temel aşıları tamamlandıktan sonra ve 4-5 aylıkken kısırlaştırılması ile maksimum fayda sağlanabilir.
  • Kediler kısırlaştırılmadıklarında kızgınlık döneminde değişen hormon dengesine bağlı olarak kaçma eğilimindedir. Bu durum dişilerde erkek bulmak, erkeklerde ise kızgınlığa giren dişiye ulaşmak için sıklıkla görülür. Bu gibi bir durum kedilerin kaçabilme, yaralanma, kaybolma risklerini ciddi oranda artırır.
  • Kısırlaştırılmayan kediler çiftleşirken birçok bulaşıcı hastalığın taşıyıcısı durumuna gelebilirler. Gerek çiftleşme gerekse çiftleşmeye hazırlık sürecinde birbirlerini ısırarak enfeksiyon oluşumuna yol açabilirler. Üstünlük sağlamak için sergilenen bu içgüdüsel davranışlar özellikler erkek kediler için göz ardı edilmemesi gereken bir tehlikedir. Kısırlaştırma ile bu gibi riskler minimize edilebilir.
  • Kısırlaştırma erkek kediler için de oldukça faydalıdır. Bu operasyonla birlikte erkek kedilerde testis kanseri gelişme riski azalacaktır. Aynı zamanda prostat hastalıklarına yakalanma sorunları da ortadan kaldırılabilecektir.
  • Erkek kediler dişilere oranla daha bölgeci ve agresif olabilirler. Davranışlarındaki bu belirginliğin temel nedeni testosteron hormonudur. Kedilerde kısırlaştırma operasyonları sırasında testosteron hormonunun salınımından sorumlu testisler çıkarılacağı için hormon kaynaklı davranış sorunları kontrol altına alınabilir.

Kedilerde Kısırlaştırma Zararları

Kedilerde kısırlaştırma zararları dendiğinde akla ilk gelen konulardan biri kedilerin üreme ve soylarını devam ettirebilme yetilerinin onların inisiyatifi dışında ellerinden alınmasıdır. Kısırlaştırılan dişi kediler artık gebe kalamaz, erkek kediler ise vücutlarındaki testosteron tükendikten sonra dişileri gebe bırakamaz. Her ne kadar zarar olarak düşünülse de bu durum sokaklarda yaşayan ve sahipsiz kalan kedi popülasyonu göz önünde bulundurulduğunda çok da zarar olarak nitelendirilemez. Üstelik popülasyon artışı haricinde kedilerin sağladığı sağlık artılarının da göz ardı edilmemesinde fayda vardır.

Kedilerde kısırlaştırma zararları söz konusu olduğunda gündeme gelen bir diğer konu da kısırlaştırma sonrası kedilerde obezite riskinin artmasıdır. Evet, böyle bir durum söz konusudur. Yapılan bilimsel araştırmalar kısır kedilerin kilo almaya kısırlaştırılmamış kedilere oranla 3 kat daha fazla yatkın oldukları göstermektedir. Bu durumun temel nedeni enerji ihtiyaçlarının düşmesi, fiziksel aktivitelerin azalması ve iştahlarında artış meydana gelmesidir. Kilo kontrolleri sağlanmadığı takdirde, yaşın ilerlemesi ve metabolizma hızının düşmesi ile de birlikte kedilerde diyabet, kalp hastalıkları, tüy kaybı ve eklem hastalıkları gibi sonuçlar doğurabilen obezite hastalığı görülebilir. Ancak bu senaryo mutlaka yaşanacak şeklinde bir genelleme yapılamaz. Kısırlaştırılmış kediler kısırlaştırılmış kedilere özel formüle edilen mamalarla beslenirlerse, oyunlar aracılığı ile daha çok hareket ederlerse kilo artışları kontrol edilebilir. Mama seçimi bu dönemde oldukça önemlidir. Kısırlaştırılmış kedilere özel beslenmediklerinde kilo almaları bir yana özellikle erkek kedilerde ciddi sonuçlara neden olabilen idrar yolu hastalıkları ortaya çıkabilir.